Phẫu Thuật Cắt Thanh Quản Và Phục Hồi Giọng Nói Sau Ung Thư

Cắt Thanh Quản Toàn Phần Và Tái Tạo Giọng Nói – Cơ Hội Mới Cho Bệnh Nhân Ung Thư Thanh Quản

LAVENMED

Th 3 24/06/2025

Nội dung bài viết

Cắt thanh quản toàn phần có đồng nghĩa với “mất tiếng”? Nhiều bệnh nhân ung thư đã nói và hát trở lại nhờ kỹ thuật mới

Phẫu thuật cắt toàn bộ thanh quản từng được xem là “án tử” cho khả năng phát âm của người bệnh ung thư thanh quản giai đoạn tiến triển. Tuy nhiên, nhờ vào sự phát triển vượt bậc trong kỹ thuật y khoa, nhiều bệnh nhân sau cắt thanh quản không chỉ có thể nói chuyện trở lại mà còn tự tin cất tiếng hát – điều tưởng chừng không thể.

Buổi gặp mặt xúc động của những người từng “mất giọng”

Ngày 19.08.2024, Khoa Tai Mũi Họng và Phẫu thuật - Bệnh viện Tai Mũi Họng Trung ương tổ chức buổi giao lưu “Trân trọng cuộc sống, tìm lại giọng nói mới”. Gần 30 bệnh nhân từ khắp nơi tụ hội, bao gồm những người đã phẫu thuật từ 20 năm trước lẫn người mới mổ vài ngày, cùng chia sẻ kinh nghiệm hồi phục sau cắt thanh quản toàn phần.

Ông Dương – bệnh nhân 69 tuổi – sau 15 năm phẫu thuật vẫn giữ được tinh thần lạc quan: ông có thể hát, chơi đàn và truyền động lực cho những người vừa bước vào hành trình phục hồi. Ông Linh, một bệnh nhân mới gắn van phát âm không lâu, cũng đã có thể giao tiếp trôi chảy và hát quan họ. Câu chuyện của họ mang lại niềm tin cho những bệnh nhân còn đang lo lắng, hoang mang.

Kỹ thuật phục hồi giọng nói sau cắt thanh quản toàn phần: Từ mất tiếng đến hát được

Theo Bác sĩ chuyên khoa Phạm Thị Cư - Nguyên Chủ nhiệm Khoa Phẫu thuật đầu mặt cổ - Bệnh viện Tai Mũi Họng Trung ương – từ năm 1996 đến nay, baf đã thực hiện hơn 2.000 ca phẫu thuật ung thư thanh quản. Trong đó, khoảng 30% bệnh nhân cần cắt thanh quản toàn phần.

Thách thức lớn nhất sau phẫu thuật là khả năng phát âm. Bệnh nhân không thể thở qua mũi, miệng nữa mà phải hô hấp qua lỗ mở khí quản ở cổ, đồng nghĩa với việc không còn khả năng tạo tiếng nói như bình thường.

Để khắc phục tình trạng này, kỹ thuật tạo lỗ rò khí quản – thực quản và gắn nút phát âm (Blom-Singer) đã ra đời. Từ năm 1999, nhóm bác sĩ của Bà Cư đã tiên phong triển khai phương pháp này tại Hà Nội, giúp hàng trăm bệnh nhân lấy lại khả năng giao tiếp bằng lời nói.

Tái tạo giọng nói bằng van phát âm – An toàn, hiệu quả, dễ sử dụng

Phương pháp gắn van phát âm giữa khí quản và thực quản hoạt động dựa trên nguyên lý: khí từ phổi đi qua van một chiều vào khoang họng, làm rung các mô mềm để tạo ra âm thanh. Vì các cơ quan phát âm như lưỡi, môi, vòm miệng vẫn còn nguyên vẹn, nên âm thanh tạo ra gần giống như người bình thường.

Ưu điểm vượt trội của phương pháp này:

✅ Không cần huấn luyện phức tạp, bệnh nhân có thể nói sau vài ngày gắn van
✅ Giọng nói tự nhiên hơn so với thanh quản nhân tạo điện tử
✅ Chi phí thấp, dễ được bệnh nhân tiếp cận
✅ An toàn khi ăn uống, không gây hít sặc
✅ Ít cảm giác khó chịu, dễ đeo lâu dài

Hơn 300 bệnh nhân tại Hà Nội và các vùng lân cận đã được tái tạo phát âm bằng kỹ thuật này, với tỷ lệ thành công trên 90%.

Không còn "bản án câm lặng": Mỗi tiếng nói là một chiến thắng

Ung thư thanh quản là căn bệnh ác tính phổ biến, đặc biệt ở nam giới từ 50–70 tuổi có thói quen hút thuốc hoặc uống rượu. Nhiều bệnh nhân phát hiện bệnh ở giai đoạn muộn, buộc phải cắt bỏ toàn bộ thanh quản.

Tuy nhiên, điều đáng mừng là việc mất giọng nói không còn là điều không thể đảo ngược. Nhờ những tiến bộ y học, đặc biệt là phẫu thuật mở khí quản – thực quản kết hợp gắn van phát âm, người bệnh có thể nói, hát, thể hiện cảm xúc và hòa nhập xã hội như trước kia.

Kết luận: Giọng nói mới – Cuộc sống mới

“Không thể nói” không còn là kết thúc. Với sự hỗ trợ từ các kỹ thuật tái tạo hiện đại, nhiều bệnh nhân đã lấy lại được tiếng nói và cả niềm tin. Mỗi câu chuyện thành công là một minh chứng cho sức mạnh của y học hiện đại và ý chí kiên cường của con người.

Theo Lavenmed